Jaarberichten | 2020 | 2019 | 2018 | 2017 | 2016 | 2015 | 2014 | 2013 |

VERSLAG VAN HET BESTUUR OVER 2020

Zoals elk jaar doet het bestuur verslag van hetgeen zich in het afgelopen jaar heeft voorgedaan en wat door het bestuur is aangepakt.

De Over Hoop Prijs

In mei 2017 besloot het bestuur een jaarlijkse prijs ‘ten algemenen nutte’ in het leven te roepen bestaande uit een trofee en een bedrag ter grootte van 25.000 euro voor een vernieuwend initiatief in het voorafgaande jaar. Deze prijs, de Over Hoop Prijs, werd over het jaar 2017 toegekend aan Sociëteit SEXYLAND in Amsterdam, waar iedere dag telkens aan een andere eigenaar onderdak wordt geboden om er een eigen initiatief te ontplooien. Over het jaar 2018  werd de Over Hoop Prijs toegekend aan de Bedside Singers Amsterdam, een koor dat mensen toezingt die op de drempel van leven naar dood verkeren. 

Voor de Over Hoop Prijs 2019 werden, zoals in de jaren daarvoor, op 28 december 2019 paginagrote advertenties geplaatst in NRC Next en NRC Handelsblad, en in de Volkskrant. De plaatsing werd in die kranten herhaald op 18 januari 2020. De kern van deze advertentie luidde:

Wie bracht in 2019 in ons land in de relatie tussen cultuur en maatschappij een grensverleggende ontwikkeling tot stand of lanceerde een vernieuwend idee?
Welke persoon of organisatie haalde in onze samenleving op sociaal cultureel gebied in positieve zin iets wezenlijks overhoop?
Het meest innovatieve en sympathieke initiatief wordt door Stichting Over Holland beloond met de Over Hoop Prijs van 25.000 euro.

De jury – bestaande uit Jan Christiaan Braun (voorzitter), Irma Boom, Sacha Bronwasser, Aukje Dekker, Chris Keulemans en Rixt Hulshoff Pol – ontving 160 voordrachten.

Veel van die voordrachten noopten tot een nader bezoek op locatie. Vanwege de ‘intelligente lockdown’ in verband met de Corona crisis was het bezoeken van die projecten om tot een afgewogen oordeel te komen, voor de jury niet mogelijk. Aangezien dit een eerlijke besluitvorming in de weg stond, werd besloten de prijs voor het jaar 2019 niet toe te kennen.

Wel werden  voor de Over Hoop Prijs 2020 op 24 december 2020 in zowel in NRC Next en NRC Handelsblad als in de Volkskrant opnieuw paginagrote advertenties  geplaatst.

Seinpost Over Holland

Met betrekking tot het project Seinpost Over Holland werd eind december 2019 duidelijk dat NS Stations bleef vasthouden aan een beoordeling van de content door een redactieraad en verlangde dat Stichting Over Holland ‘op eerste verzoek van NS Stations aan haar inzicht zal geven in de door haar te communiceren content, zodat NS Stations zich een oordeel kan vellen over de mate waarin de content voldoet aan de hiervoor genoemde criteria.’ In de begeleidende email van 23 december 2019 verklaarde NS Stations bovendien: ‘NS Stations neemt uitdrukkelijk geen zitting in de redactieraad.’ Daarop heeft het bestuur om een nadere uitwerking gevraagd van de door NS Stations verlangde goedkeuringsprocedure. 

Na negen maanden van constructieve gesprekken herhaalde NS Stations daarop echter nog eens hun eind augustus 2019 onverwachts ingenomen nieuwe standpunt met de woorden ‘Uiteindelijk is het voor NS een absolute eis dat zij ten allen tijde het recht heeft om hetzij vooraf de content te beoordelen, hetzij bepaalde content direct te laten verwijderen. Van dat standpunt kan en zal NS  Stations absoluut niet afwijken.’  

Brief aan NS Stations

Deze stellingname van NS Stations liet het bestuur geen andere keus dan op 20 januari 2020 te antwoorden:

Zoals NS Stations weet is een essentieel onderdeel van het ‘Voorstel Seinpost Over Holland van Stichting Over Holland’ van 14 november 2018 aan NS Stations om tot een cultureel baken op het Centraal Station in Amsterdam te komen, de vaststelling van de films en teksten voor dat baken door een redactieraad. Deze redactieraad zou worden samengesteld uit onder meer vertegenwoordigers van de participerende culturele instanties. Ook NS Stations was uitgenodigd in de redactieraad zitting te nemen. 

Eind augustus 2019 ontvingen wij van NS Stations een concept Letter of Intent (LOI) waarin was opgenomen dat de content alleen maar zou worden beoordeeld door de in te stellen redactieraad en dat de content alvorens te worden gecommuniceerd ter goedkeuring aan NS Stations diende te worden voorgelegd. 

Wij hebben NS Stations daarop laten weten dat die versie van de LOI en de daarin opgenomen goedkeuring van NS Stations van de content voor ons geen basis was om een overeenkomst aan te gaan. Op verzoek van NS Stations hebben wij in een gewijzigde versie van de LOI met als datum 2 december 2019 onze visie gegeven over (onder andere) het tot stand komen van de selectie en het functioneren van de redactieraad. Naar onze overtuiging diende (en dient) de redactieraad de content vast te stellen en bij twijfel over een item zou met NS Stations worden overlegd. 

Er waren los van de redactieraad en het selectieproces ook nog andere essentiële punten van verschil zoals het binnen redelijke termijn beschikbaar zijn van het seinhuis. Wij hebben al deze punten aangegeven in onze concept LOI gedateerd 2 december 2019. 

Op 23 december 2019 is dat concept en het voorstel ten aanzien van het vaststellen van de content door NS Stations van tafel geveegd. In plaats daarvan laat NS Stations weer in de LOI opnemen dat de content zal worden beoordeeld door een redactieraad en dat Stichting Over Holland “op eerste verzoek van NS Stations aan haar inzicht zal geven in de door haar te communiceren content, zodat NS Stations zich een oordeel kan vellen over de mate waarin de content voldoet aan de hiervoor genoemde criteria”. In een later te sluiten bruikleenovereenkomst zouden dan de nadere afspraken over de goedkeuringsprocedure moeten worden vastgelegd. In de begeleidende email van 23 december 2019 verklaart NS Stations bovendien: “NS Stations neemt uitdrukkelijk geen zitting in de redactieraad.” 

Over de termijn van het beschikbaar komen, meldt de versie van 23 december jl. slechts: “NS Stations zal Stichting Over Holland naar beste kunnen en doorlopend informeren over de planning van de werkzaamheden en de geplande datum van terbeschikkingstelling”. 

Teneinde de versie van de LOI van 23 december 2019 door het bestuur te laten beoordelen hebben wij om een nadere uitwerking gevraagd van de door NS Stations verlangde goedkeuringsprocedure. Die uitwerking ontvingen wij op 15 januari jl. en onze vrees van censuur werd bewaarheid. Wij kunnen de procedure zoals vermeld in de mail van 15 januari jl. niet anders uitleggen. NS Stations wil de content immers vooraf toetsen terwijl de door NS Stations in de LOI versie van 23 december 2019 opgenomen criteria (waarover geen overeenstemming tussen partijen bestaat) zo ruim zijn dat de NS een bepaalde uiting altijd wel kan afwijzen. 

Bovendien maakt de goedkeuringsprocedure elk inspelen op de actualiteit onmogelijk, een inspanning om binnen maximaal 5 werkdagen (!) een beslissing over een uiting te nemen maakt per definitie elke uiting tot oud nieuws. 

Het feit dat de goedkeuringsprocedure volgens NS Stations na enige tijd niet meer nodig zou zijn omdat Over Holland dan wel kan inschatten wat de NS wel en niet in strijd acht met de door haar zelf opgestelde criteria maakt het er niet beter op. De censuur van de eerste maanden wordt kennelijk geacht zijn schaduw vooruit te blijven werpen, Over Holland zou dan vanzelf binnen de NS lijntjes blijven. 

Dit is voor ons een totaal onwerkbare en onaanvaardbare situatie. Wij kunnen op deze basis de musea en kunstacademies niet vragen om materiaal aan te leveren. De rol van de redactieraad en een ongewenste goedkeuringsprocedure die duidt op censuur, zijn van zo’n essentieel belang dat wij geen vertrouwen meer hebben in het tot stand komen van een vruchtbare samenwerking. 

Daar komt nog bij dat wij geen overeenkomst kunnen aangaan zonder dat de datum van oplevering van het gerestaureerde seinhuis ruim voor die tijd bekend is. Dit even los van het feit dat ook nog een aantal andere voor ons van belang zijnde onderwerpen domweg door NS Stations uit onze laatste versie van de LOI is geschrapt. 

Wij blijken helaas over meerdere essentiële punten van mening te verschillen en gezien de versie van de LOI van NS Stations van 23 december jl. en de mail van 15 januari jl. maken wij al geruime tijd juist op die punten geen enkele voortgang. Het bestuur van Stichting Over Holland heeft daarom besloten geen goedkeuring te verlenen aan de LOI versie van 23 december jl. en het voorstel van 14 november 2018 aan NS Stations in te trekken. ‘

Publiciteit

Op 15 februari 2020 verscheen er in NRC Next en NRC Handelsblad over het ontspoorde project Seinpost Over Holland van Stichting Over Holland een pagina groot artikel met als kop Seinhuis Amsterdam CS – Toch geen kunst op perron 13 en met als intro Een vergevorderd plan voor kunst op het Centraal Station in Amsterdam strandde op vrees voor censuur door NS. Aan het slot van dit artikel wordt een woordvoerder van de NS geciteerd met de woorden Wij zijn een maatschappelijk onderneming, wij eisen het recht om de op het station te verspreiden kunst vooraf te kunnen afkeuren.

Museum Overholland

In het verslagjaar is in opdracht van het bestuur voortgegaan met het bijeenbrengen en digitaliseren van al het materiaal dat betrekking heeft op de geschiedenis van het Museum Overholland in Amsterdam en van het museum ‘extra muros’.

Standaardformulier publicatieplicht ANBI vermogensfondsen_2020 >